آموزش و یادگیری, پیش از ازدواج, توسعه فردی, خانواده, سبک زندگی, فرزند پروری, مقالات, مهارتهای ارتباطی, مهارتهای لازم برای آینده

فراهم نمودن ازدواج و ضرورت و اهمیت آن

«و من آياته ان خلق لکم من انفسکم ازواجا لتسکنوا اليها و جعل بينکم موده و رحمة ان في ذلک لآيات لقوم يتفکرون» (روم-21)

از نشانه‌های [قدرت و ربوبيت] او اين است که براي شما از جنس خودتان همسراني آفريد تا در کنارشان آرامش يابيد و در ميان شما دوستي و مهرباني قرارداد، يقيناً در اين [کارشگفت انگيز] نشانه‌هایي است براي مردمي که می‌اندیشند.
ازدواج یکی از راه‌های تأمین آرامش برای فرد و به دنبال آن آرامشی برای جامعه است، انقدری  ازدواج مهم است  که عامل صعود یا نزول جامعه را در ازدواج موفق یا ناموفق می‌دانند.
ازدواج سبب جلوگیری از رابطه‌های نامشروع ، بی‌بندوباری و… می‌شود. این موضوع از جنبه‌های مختلف مانند: محیط، جنبه‌های شخصی و… متفاوت است.
 ازدواج تا حدود زیادی از گناه جلوگیری می‌کند. در بعضی از روایات هم ازدواج نصف دین و یا حتی دوسوم دین را در بردارد.

فلسفه ازدواج به دلیل ادامه یافتن نسل انسان و ترکیب عاطفه بین زن و مرد از اهمیت والایی برخوردار‌است. خداوند در سوره نساء،آيه7 می‌فرماید:«يا ايها الناس اتقوا ربکم الذي خلقکم من نفس واحده و خلق منها زوجها و بث منهما رجالا و نساء کثيرا و اتقوا الله الذي تسائلون به و الارحام ان الله کان عليکم رقيبا» اي مردم،بترسيد از پروردگار خود که شما را از یک‌تن آفريد و از او جفتش را بيافريد و از آنان مردان و زنان بسياري گسترانيد و بترسيد از خداوندي که از او و از ارحام پرسش می‌شود. خداوند بر شما نگاهبان است.

در آيه11سوره شورا نيز می‌فرماید: «فاطر السموات و الارض جعل لکم من انفسکم ازواجا ومن الانعام ازواجا يذرؤکم فيه ليس کمثله شيء وهو السميع البصير» او پديدآورنده آسمان‌ها و زمين است. براي شما از جفت خودتان همسراني قرارداد و از جنس حيوانات نيز جفت‌هایی آفريد تا بر شما بيفزايد و نسل تکثير پيدا کند، همانند او چيزي نيست، او شنواي بيناست.

 

چرا در دیدگاه اسلام ازدواج امری ضروری است؟
  • محبوب‌ترین بنا: تشکیل خانواده در اسلام بسیار محبوب است تا آنجایی که خداوند فرموده است: هیچ بنایی نزد من محبوب‌تر از ازدواج نیست. پیامبر(ص) نیز فرموده است: «از بين مکاتب و اديان، هيچ آييني به‌اندازه اسلام درباره ازدواج بحث نکرده است. ازدواج از نظر اسلام امري مستحب، مورد تأکید و از سنن انبيا علیهم‌السلام معرفی‌شده و جواني که بدان تن دهد در حقيقت، همگام با آفرينش حرکت نموده و سعادتمند است»
  • ازدواج راهی برای حفظ پاک‌دامنی است: ازدواج ازنظر اسلام وسیله‌ای برای پاک‌دامنی و پاک زیستن است. رسول خدا(ص) به زيد بن حارثه فرمودند: ازدواج کن تا پاک‌دامن باشي و در سخني ديگر، فرمودند: مردان را زن دهيد تا خدا اخلاقشان را نيکو، رزقشان را وسيع و جوانمردی‌شان را زياد گرداند. همچنين در روايتي ديگر، به زني که گفته بود، ديگر ازدواج نخواهم کرد، فرمودند: «ازدواج براي حفظ عفاف لازم است.»
  • تکمیل‌کننده دین است: ازدواج نظمی در زندگی ایجاد می‌کند و راهی برای تکمیل دین است. به دلیل تکمیل شدن دین بسیاری از گناهان محو می‌شوند و راهی به‌سوی سعادت فراهم می‌شود. رسول اکرم (صلی‌الله عليه و آلِه) فرمودند: «من تزوج فقد احرز نصف دين» هر کس ازدواج کند نيمي از دينش را بازيافته است. در جاي ديگر نيز فرمودند: «ما من تزوج في حداثة سنه الا عج شيطانه يا ويله عصم مني ثلثي دينه» هر کس در ابتداي جواني ازدواج کند شيطان فرياد می‌کند: ای‌وای، دوسوم دين خود را از شر من حفظ کرد.

 

  • بقای نسل را به همراه دارد: پيامبر صلی‌الله عليه واله فرمودند: «تزوجوا فاني مکاثر بکم الامم غدا في القيامة» ازدواج کنيد، زيرا من به زيادت شما نسبت به امت‌های ديگر در قيامت مباهات می‌کنم.
  • افزایش مسلمانان: پيامبر (صلی‌الله عليه واله) فرمودند: «ما يمنع المؤمن آن يتخذ اهلا لعل الله يرزقه نسمة تثقل الارض بلا الِه الا الله» چه مانعي دارد مؤمن زني بگيرد تا خداوند فرزندي نصيبش کند که با کلمه لا اله الا الله زمين را گرانبار کند؟

  • افزایش روزی: پيامبر صلی‌الله عليه واله فرمودند: «اتخذوا الاهل فانه ارزق لکم» روزي را به ‌وسیله زن گرفتن زياد کنيد. در حديث ديگري، امام رضا علیه‌السلام می‌فرمایند: «اذا جاءکم من ترضون خلقه و دينه فزوجوه» اگر خواستگاري آمد که دين و اخلاقش را پسنديد او را اجابت کنيد.
    در روايتي پيامبر صلی‌الله عليه واله فرمودند:«من ترک التزويج مخالفة العيلة فقد ساء ظنه بالله عزوجل آن الله يقول: آن يکونوا فقراء يغنيهم الله من فضله» هر کس ازدواج را از ترس فقر و تنگدستي ترک کند به خدا سوءظن برده است، زيرا خداوند می‌فرماید: اگر(زن و شوهر) فقير باشند، خدا هرکدام را از کرم خود بی‌نیاز می‌کند. بنابراين، درهرصورت، روزي زن و مرد باخداست.

  • پیروی از آداب و سنت‌های پیامبر است: حضرت علي علیه‌السلام فرمودند: «تزوجوا فان التزويج سنة رسول الله فانه کان يقول:من کان يحب آن يتبع بسنتي فان من سنتي التزويج» ازدواج کنيد، ازدواج سنت پیامبر صلی‌الله عليه و آلِه است.آن جناب مي فرمودند: هر که می‌خواهد از سنت من پيروي کند، بداند که ازدواج سنت من است.

  • نشانه‌های پیروی: امام رضا علیه‌السلام فرمودند: سه چيز از سنت‌های پيامبران است: استعمال عطر، ازاله موهاي زايد و ازدواج کردن.
  • رضایت خداوند را همراه دارد: پيامبر صلی‌الله عليه واله فرمودند: «ما من شيء احب الي الله عز وجل من بيت يعمرفي السلام بالنکاح» هیچ‌چیز نزد خداوند محبوب‌تر از اين نيست که خانه‌ای در اسلام به‌وسیله ازدواج آباد گردد.

  • پاکی معنوی را به همراه دارد: پيامبر صلی‌الله عليه واله فرمودند: «من احب ان يلقي الله طاهرا مطهرا فليلقه بزوجه» هر کس می‌خواهد خدا را پاک و پاکيزه ملاقات کند بايد هنگام مرگ متأهل باشد.
  • یک دارایی مهم به همراه سود خوب است: امام رضا علیه‌السلام فرمودند: پس از ايمان به خدا،هيچ انساني بهره‌ای بهتر از همسري مسلمانان به دست نياورده است.

 

  • باز کردن درهای رحمت: پيامبر صلی‌الله عليه و آلِه فرمودند: «يفتح ابواب السماء بالرحمة في اربع مواضع: عند نزول المطر و عند نظر الولد في وجه الوالد و عند فتح باب الکعبه و عند النکاح» درهاي رحمت آسمان در چهار موقع گشوده می‌شود:1- هنگام باريدن باران 2- وقتی‌که فرزندي (از سر مهر) به‌صورت پدرش بنگرد 3_ زماني که در خانه کعبه گشوده می‌گردد 4- در وقت اجراي عقد نکاح.

اسلام ازدواج را نه‌تنها یک کار مقدس می‌داند بلکه جوانان را به ازدواج تشویق می‌کند. ازدواج موجب دوری از گناه می‌شود، افزایش نسل را به همراه دارد و هزاران منفعت به همراه دارد. بنابراین بهترین نعمت در اسلام برای زن و مرد ازدواج است. در اسلام بیش‌تر از ادیان‌های دیگر درباره‌ی ازدواج صحبت شده است.
ازدواج امری مستحب است اما عالمان و پیغمبران درباره‌ی ازدواج جوانان می‌گویند که: هنگامی‌که جوانی ازدواج می‌کند در حقیقت با آفرینش حرکت می‌کند و سعادتمند می‌شود. خانواده از قديم، مرکز هرگونه ثروت اجتماعي، کانون توليد پرورش و … است، سپس در جامعه اثر دارد. چنین امر مهمی را نمی‌توان به‌سادگی به آن نگاه کرد. ازدواج را باید در جامعه فراگیر کنیم تا در زیر سایه‌ی آن جامعه را از انحرافات در امان داریم. ازدواج در زمان مناسب، باعقل، بدون وسواس و …یکی از دانش‌های روز به‌حساب می‌آید.

ازدواج را باید در جامعه آسان کنیم.رسول اکرم (صلی‌الله عليه و آلهِ) می‌فرمایند: بهترين ازدواج‌ها آن است که آسان انجام گيرد. متأسفانه در امروزه و در جامعه‌ی ما ازدواج را آن‌قدر برای جوانان سخت در نظر می‌گیرند که از آن فرار می‌کنند مانند: جهیزیه‌های سنگین، مهریه‌های بالا و … به همین دلیل عموم مردم از ازدواج به دلیل سختی‌های آن سرباز می‌زنند. بسیار متأسف هستیم که چنین ازدواج‌های پر از تجملات و…  سبب ترس اکثر مردم از ازدواج شده است و سبب جلوگیری از رسیدن به ارزش‌ها و … شده است.

 پيامبر خدا (صلی‌الله عليه و آلِه) فرمود :اکثر اهل النار العزاب. بيشترين اهل جهنم انسان‌های بی‌همسر هستند. با راه‌ها و سخنان اهل‌بیت را درباره‌ی ازدواج می‌دانیم و باید آن‌ها را در زندگی به کار ببریم تا شاید از دشواری‌های امروزه در ازدواج نجات پیدا کنیم.
پيامبر خدا(صلی‌الله عليه و آلِه و سلم) فرمود: اذا تزوج الرجل احرز نصف دينه.کسي که ازدواج کند، نصف دينش را حفظ کرده است. ازدواج باید براساس«لتسکنوا اليها» انجام شود تا آرامشی برای هر دو به ارمغان بی آورد. باید ما از مهریه‌های سنگین، تجملات و… جلوگیری کنیم زیرا امروزه روز به روز افزایش پیدا می‌کند. این آداب رسوم سبب می‌شود جوانان ما ازدواج نکنند و به راه‌های آلود و پرخطر دست بزنند.

آیا وظیفه مسلمانان نیست که در راه آسان کردن ازدواج گام بردارند؟
چه اشکالی دارد کسانی که از نعمت‌های بالایی برخوردار هستند به دیگران کمک کنند و یا به خیریه‌ها کمک بکنند تا وسایل ازدواج برای دیگران فراهم کنند؟ آیا نمی‌توانیم با یاری به جوانان به آن‌ها کمک کنیم تا یک زندگی در کنار شریک خود بنا کنند و از یکدیگر آرامش بگیرند؟

امام صادق (علیه‌السلام )می‌فرمایند:کسي که مجردي را تزویج کند و امکان ازدواج او را فراهم نمايد،از کساني است که در قيامت خداوند به آنان نظر لطف می‌کند.
 خداوند متعال در آيات 32و33سوره مبارکه نور می‌فرمایند:
«وَأنکِحُوا الأيامي مِنکُم و الصّالحينَ مِن عبادِکُم إمائِکُم آن يَکُونُوا فُقَراءَ يُغنِهُمُ اللهُ مِن فَضلِهِ واسِعٌ عليمٌ وَليَستَعفِفِ الّذينَ لا يجدُونَ نِکاحا حتّي يُغنَيهُمُ اللهُ مِن فَضلِهِ وَ الّذينَ يَبتَغُونَ الکِتابَ مِمّا مَلِکَت أيمانُکُم فَکاتِبُوهُم آن عَلِمتُم فيهِم خَيرا و آتُوهُم مِن مالِ اللهِ الّذي آتاکُم وَ لا تُکرِهوا فَتَياتِکُم عَلَي البِغاءِ ان اَرَدنَ تَحَصُّنا لِتَبتَغُوا عَرَضَ الحياهِ الدُّنيا وَ مَن يُکرِههُنَّ فانَّ اللهَ مِن بَعدِ إکراهِهِنَّ غَفُورٌ رحيمٌ» البته بايد مردان بی‌زن و زنان بی‌شوهر و کنيزان و بندگان خود را به نکاح يکديگر درآوريد اگر مرد و زني فقيرند، خدا به لطف خود آن‌ها را بی‌نیاز خواهد فرمود، خدا به احوال بندگان آگاه و رحمتش وسيع است.کساني که[وسيله] ازدواج نمي يابند بايد پاک‌دامنی پيشه کنند تا خدا آنان را از فضل خود توانگر سازد و کساني از بردگانتان که درخواست نوشتن قرارداد[براي فعاليت اقتصادي و پرداخت مبلغي به مالک خود براي آزاد شدن] دارند، اگر در آنان[براي عقد اي قرارداد] شايستگي سراغ داريد با آنان قرارداد ببنديد و چيزي از مال خدا را که به شما عطا کرده است به آنان بدهيد و کنيزان خود را که می‌خواهند پاک‌دامن باشند، براي به دست آوردن متاع ناچيز و زودگذر زندگي دنيا به زنا وادار مکنيد و هر که آنان را وادار[به زنا]کند، خدا براي آن‌هایی که به‌اکراه، مجبور شده‌اند، بسيار آمرزنده و مهربان است.
نیکی و پرهیزکاری باید فراگیر شود، در آيه شريفه«تعاوَنُوا عَلي البرِّ و التقوي» بر آن نیز تأکید شده است و آيات و روايات گوناگون ديگری هم آمده است که مسلمانان باید به یکدیگر نیکی و نیازهای فردی و اجتماعی را با کمک هم از بین ببرند.
ازدواج به‌عنوان نیاز عمده در انسان است که با ازدواج نیازهای اجتماعی یک جامعه کم می‌شود و
ازدواج را می‌توان به نیکی و پرهیزکاری تعبیر کرد که اگر همه گیره شود جامعه را به‌سوی نیکی می‌کشاند. اسلام علاوه بر دختران و پسران مجرد، زنان و مردان بی‌همسر را به ازدواج دعوت می‌کند تا این مسئله‌ی اجتماعی همگانی شود.
قرآن مجيد در فرماني خاص و دعوتي ويژه خطاب به مسلمانان توصيه می‌کند، زنان و مردان بی‌همسر و حتي غلامان و کنيزان را همسر دهند تا نیاز غریزی، انساني و اجتماعي آنان برآورده شود.
اهمیت ازدواج جوانان این است که از تنگناها نجات پیدا کنند و به دنیای پر از مسئولیت متأهلی راه پیدا کنند. قرآن کريم مستقیماً خطاب به مسلمانان فرمان می‌دهد، آستين همت را براي شکل‌گیری خانواده و ازدواج دختران و پسران بالا زنند و برای همسر دادن آنان پیش‌قدم شوند.
ازدواج ارزش‌های مختلفی مانند: امنیت، آسایش، بقای نسل و….. دارد که بسیار واضح و روشن است.
آنچه باید انجام دهیم این است که سختی‌ها را بشناسیم و آن‌ها را از بین ببریم. قرآن مجيد با عنايتي که از منظر نگاه ايماني و الهي به مسئله تنگدستي و دشواری‌های مالي و اقتصادي دارد، خطاب خويش را نه‌تنها متوجه زنان و مردان بی‌همسر، بلکه متوجه جامعه اسلامي می‌کند تا چاره‌اندیشی کنند و جوانان و مردان و زنان مجرد را همسر دهند.

بیشتر مشکلات، مشکلات اقتصادی است و به همین دلیل ازدواج‌ها به تأخیر می‌افتد و این چیزی جز کاهش ازدواج و بالا رفتن سن ازدواج را به همراه ندارد که هر دو زیان‌هایی برای جامعه است.
سن ازدواج محدوده‌ای دارد که اگر از آن حد کم شود مشکلات اجتماعی و خانوادگی را به همراه می‌آورد و اگر افزایش پیدا کند که امروزه بسیار رایج شده است یک بحران اخلاقی و اجتماعی به همراه دارد.

آيات ذکرشده از سوره مبارکه نور، مسلمانان را به يک موضوع اجتماعي مهم راهنمایی می‌کند که تنها با مشارکت مسلمانان به پایان می‌رسد. این فرمان مخصوص همگان است و یک قشر را در نظر نگرفته است بلکه همه‌ی زنان و مردان بی‌همسر را در برمی‌گیرد. در این آیه بر فراهم کردن ازدواج برای افراد بی‌همسر تأکید می‌کند، از یک سو فراهم کردن ازدواج برای کسانی که مسئولیتی بیش از پدر و مادر دارند و از سوی دیگر مسئولیتی است که بر دوش جامعه گذاشته‌شده است تا این راه را برای ازدواج آسان‌تر کنند.
دشواری‌هایی که ربطی به مشکلات اقتصادی ندارد. هرچند مشکلات مالی برای تأمین هزینه‌ها یک مانع است ولی مشکلات متعدد دیگری هم وجود دارد که ممکن است به‌عنوان قانون درآمده و درجاهای مختلف مانع شود.
آداب‌ورسوم‌های نادرست یکی دیگر از موانعی است که به درامدها و هزینه‌ها ربطی ندارد اما این آداب‌ورسوم‌ها به یک فرهنگ تبدیل‌شده و در مواقعی هم مانع ازدواج‌های جوانان می‌شود.
ساختن یک مسیر هموار برای ازدواج‌های جوانان امری نیست که فقط بر دوش جامعه و دولت باشد بلکه بر دوش تک‌تک ملت ما است و یک امر همگانی است.
تنها در این صورت است که زنان و مردان بی‌همسر می‌توانند در زمان مناسب ازدواج کنند و
به تعبير قرآن بر«مودت» و«رحمت» گذاشته ‌شده، به آرامش و آسايش دست يابند: .مِن آياتِهِ ان خَلَقَ لکُم مِن انفُسِکُم ازواجا لتَسکُنُوا الَيها وجَعَلَ بينَکُم مَوَدّة و رَحمة،ان في ذلک لآياتٍ لقومٍ يتفکّرُون (سوره روم،آيه21)

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.